در اواخر اسفند 1303 شمسي زاده شدم و محل تولدم تهران خيابان سعدي كنوني (صنيع الدوله بروزگار بسيار دور گذشته) مي باشد.

پدرم مرحوم سيد يعقوب انوار شيرازي از خاندان سعيد نعمت الله جزائري فقيه معروف دوره صفويست. او مرد دين و سياست بود و دوران كودكي و جواني به تحصيل در معقول و منقول گذراند و خوشبختانه از اساتيد صاحب نامي درين دو رشته بهره برد.چه او در شيراز با يك واسطه شاگرد حاجي ملا هادي سبزواري مختلف با نام اواسط دوره قاجار شد و در تهران در رشته فلسفه مشاء از شاگردان مبرز ميرزا ابوالحسن جلوه استاد ممتاز كتاب شفاي بوعلي و بعد از او شاگرد ميرزا حسن كرمانشاهي در اين كتاب گرديد و در فلسفه متعاليه و عرفان از شاگردان سخت كوش آقاي ميرزا هاشم اشكوري استاد مسلم اين دو رشته و در فقه و اصول از شاگردان جدي مرحوم ميرزا حسن آشتياني فقيه معروف و شاگرد شيخ مرتضي انصاري اعلي الله متعاله بوده با اين پشتوانه علمي چون نداي آزادي و مشروطيت برخاست در سلك از آزاديخواهان و ناطقان آزادي قرار گرفت ودر كودتاي محمد عليشاه نود روز زنجير استبداد را در باغشاه بگردن نهاد (ي.ك. تاريخ كسروي) و پس از رهايي از زندان و تعبيد از تهران از پيشتازان حمله تهران از رشت شد و بر اثر اين كوششها در آزادي كارش بسياست كشيد و چندين دوره نماينده مجلس شوراي ملي آن روزگار گرديد و بسال 1331 شمسي سر در نقاب تيره خاك برد (توضيح: آن موسسه مختار است همه يا بخشي يا اصلا هيچ قسمت از زندگي پدرم را كه بدستور نامه آن موسسه نوشته ام و بنظرم پاسخ به قسمت اول ماده "ب" دستور نامه آن موسسه است چاپ ننمايد).

تحصيلات:

رياضيات و حقوق ليسانس

شغلهايي كه متصدي بوده ام:

پس از فراغ از تحصيل حدود دو سال كارمند بانك ملي و بعد از خدمت نظام وظيفه حدود شش سال دبير انگليسي و سپپ پنج سال مترجم اداره نگارش وزارت فرهنگ آن روز و سرانجام تا روزهاي بازنشستگي مسئول بخش نسخ خطي كتابخانه ملي بحدود بيست و دو سال بوده ام.

استادان مبرز:

در خارج از دانشگاه از محضر مرحوم مهندس محمدبهجت هندسه دان فقيد بهره برده ام و بتوصيه آن بزرگوار كتاب "درسهايي از هندسه تصويري" (leson de Geometrie projective) دانشمند عاليقدر و هندسه دان معروف ايتاليائي "فدريگوانريكوئس" (Federigo Enriques) و به زبان فرانسوي برگشته بوسيله پ.لابرن (P.laberenne) را از زبان فرانسوي به فارسي برگردانده ام و در تعليقه اي كه خود بر اين ترجمه اضافه كرده ام واجد حل تحليلي اغلب قضاياي تصويري آن كتابست. نسخه آماده به چاپ اين ترجمه در نزد حقير است.

مقالات و كتابهاي چاپ شده:

1- بسال 1330 شمسي مقاله اي درباره عقايد فلسفي ملاصدراي شيرازي فيلسوف معروف دوره صفوي در مجله موج چاپ كردم 

2- تصحيح و تعليقه براي كتاب جهانگشاي نادري نوشته شده به قلم ميرزا مهدي خان نصيرآبادي منشي نادر درباره زندگي نادر شاه براي جشن دويستمين سال تولد نادر كه بوسيله انجمن آثار ملي آنروز وانجمن آثار و مفاخر فرهنگي امروز چاپ و منتشر شد و قسمت جغرافيايي تاريخي آن تعليقه به تصديق اهل جغرافيا روشنگر بسياري از نقاط بسيار كوچك و تاريك ايران و افغانستان شد (اميد آنكه تصديق مزبور تصديق موثق باشد)، اين كتاب درسال 1377 شمسي با تجديد نظر دوباره از طريق آن انجمن حليه چاپ پوشيد 

3- ترجمه قسمت "تطور حيات" (Pevo lution de lavie) از كتاب "تطور خلاق" اثر فيلسوف معروف فرانسوي برگسون از زبان انگليسي با توجه به متن اصلي فرانسوي آن اين ترجمه يكي از مقالات كتاب دو جلدي "فلسفه علمي" است كه بسال 1338 شمسي چاپ اول آن از طريق موسسه فرانكلين منتشر شد و بعدها نيز چاپهاي مجدد گرفت 

4- ترجمه دو مقاله ارزنده انگليسي يكي بنام "سمبوليسم در دين" و ديگري بنام "رياضيات علمي است كه موضوع ندارد" اين دو ترجمه نيز جزء مقالات كتاب "مرزهاي دانش" بوسيله موسسه فرانگلين در يكي از سالهاي هزار و سيصد و چهل تا پنجاه انتشار يافت و بعدها نيز تجديد چاپ گرديد وايضا ترجمه "حكومت الهي" (Divine Gover ment) اثر " سنتوماس اكويناس"فيلسوف و متاله معروف قرون وسطي از متن انگليسي كه جزء يكي از مقالات مجموعه اي بنام "فلسفه" بوسيله موسسه فرانكلين چاپ و منتشر شد 

5- ده جلد حروف "خ" لغت نامه دهخدا باضافه قسمتي از حروف كاف كه بگمانم يك جلد باشد 

6- نگارش ده جلد فهرست تحليلي و توصيفي نسخ خطي گنجينه كتابخانه ملي ايران، در اين فهرستها نسخ خطي هم از جمله خصوصيات موضوعي و هم از جهت ويژگيهاي نسخه اي مورد تحليل و توصيف قرار گرفته اند و شش جلد از اين ده جلد متعلق به توصيف نسخ فارسي آن گنجينه و چهار جلد ديگر متعلق به توصيف نسخ عربي آن كتابخانه است. اين فهرست ها بوسيله كتابخانه ملي چاپ و منتشر شده و در سالهاي اخير نيز پنج جلد از فهرست هاي فارسي آن بواسطه كمياب شدن مجددا بوسيله آن كتابخانه چاپ گرديد 

7-  چاپ متن كتاب "اساس الاقتباس" خواجه نصيرالدين طوسي با تعليقه آن در دو جلد: جلد اول شامل متن "اساس الاقتباس" و جلد دوم آن شامل تعليقه بر اساس الاقتباس است كه درين تعليقه از همه مشكلات متن اساس الاقتباس، گره گشائي شده و نيز اكثر مطالب آن از طريق قواعد منطق رياضي تحليل شده است. اين كتاب از طريق موسسه نشر مركز چاپ و منتشر شده است 

8-  چاپ "چهار مقاله" درباره جغرافياي تاريخي محلات تهران كه هر مقاله از آن چهار مقاله جزء مقالات يك جلد از "كتاب تهران" بوسيله موسسه "نشر روشنگران" چاپ و منتشر شده است متاسفانه "كتاب تهران" پس از چاپ شش جلد ديگر بچاپ و انتشار خود ادامه نداد و بر اثر آن چهار مقاله ابتر گرديد و بقول اهل اطلاع اگر سلسله آن مقالات ادامه مي يافت شايد بافت اين شهر سرطان زده تهران تا حدي مشخص مي گرديد 

علاوه بر اين مقالات و كتب فوق تعدادي مقالات در روزنامه و مجلات از اينجانب منتشر شده است كه چون نوشته هايي اند وابسته به مسائل روز نگارش لذا چندان قابل اعتنا و ذكر نمي باشند.

سفرها:

بسال 1354 شمسي بدعوت انجمن فلسفه جهاني به نيويورك براي ايراد خطابه اي درباره "جهت در منطق" بزبان انگليسي رفتم و خطابه خود را كه حكايت از كارهاي منطقدان هاي اسلامي در باب "جهه" مي كرد ايراد نمودم. بسال 1356 شمسي طبق دعوت يونسكو به فرانسه براي تدوين آئين نامه كتابشناسي ملي رفتم و در تدوين آن آئين نامه با دعوت شدگان ديگر شركت نمودم. در فروردين 1357 شمسي بدعوت انجمن اسلام شناسي جهاني براي ايرادخطابه اي درباره "منطق به نزد منطقي هاي اسلامي" به تورنتو كانادا رفتم و خطابه مزبور را ايراد كردم. اين بود آنچه بر اين ضعيف تا اين سال از حيات رفته است.حال آن موسسه محترم ميتواند هر اندازه از آن كه بخواهد انتخاب كند و در فرهنگ خود درج و منتشر فرمايد اميد آنست كه صدور ذيل مطالب درج شونده در آن فرهنگ با عينك تصحيح معايب باشد نه تعييب محاسن" والسلام علي من اتبع الهدي".آقاي يعقوب آژند از آنجائيكه شنيده ام سركار دانشي مرد و فرد فرهيخته اي هستيد و علاقمند بكارهاي علمي مي باشيد غير از كتب ومقالات چاپ شده و مذكور در فوق كارهاي علمي بسيار سنگين تر از آنها دارم كه بر اثر زندگي انزوائي و گوشه گيري بي حد همه در گوشه هاي كتابخانه ام خاك خورند و چون آفتاب عمرم بر لب بام روز شماري براي پريدن مي كند تمني دارم روزي قدم رنجه كنيد و به منزلم بياييد و آنها را از نزديك ديدن كنيد تا اگر در محفلي سخن از آنها رود و صاحبدلاني قصد انتشار بعضي از آنها را داشته باشد كار اينجانب بر روي آن كتابها شايد گره گشاي آن  صاحبدلان شود و آنها بدين شرح اند: 

1- شفاي بوعلي: بزمان هزاره بوعلي سينا و جشن يادبود اين هزاره بنابر آن رفت كه ايرانيها كتابهاي فلسفي فارسي او را چاپ و منتشر كنند و مصريها كارهاي عربي او را بنابراين تعهد مصريها تحت نظر دكتر ابراهيم مذكور (حدود ده پانزده تن از صاحب نظران مصري و عرب زبان) مامور گرديدند كه بيست و دو كتاب شفاي بوعلي را چاپ سربي نمايندمصريها باين كارايستاده اندو بيست و دو كتاب مزبور را بچاپ رسانيدند كه پاره اي ازآنهانسبتاخوب و پاره اي متوسط وتعدادي نامرغوب حليه چاپ پذيرفت از آنجا كه كتاب شفا در سطوح عالي حوزه هاي علمي قديم تدريس مي شده است آنهم همه كتب شفاء بلكه طبيعيات و الهيات آن كه نه كتاب شفا مي باشند و سيزده كتاب باقي ازين مجموعه كه همه كتابهاي منطق و كتابهاي رياضيات آن ميباشد از حوزه تدريس بركنار بوده است امروز بر اثر مشكل بودن شفا و مدرس نداشتن آن تدريس شفاء بالمره كنار گذارده شده است و در حوزه علميه قم بنا بر آنچه شنيده ام بعد از وفات مرحوم طباطبائي بر اثر نبودن مدرس وافي وشافي حوزه خالي از بحث و فحص شفا مي باشد (تازه مرحوم علامه طباطبائي بزمان حيان خود فقط الهيات شفاراتدريس ميكرده اند نه ساير كتب آنرا).

باري اين ضعيف هر بيست و دو كتاب شفا را ترجمه و شرح ب فارسي كرده و علاوه بر اين شرح وترجمه مطالب آنرا يعني منطقيات و طبيعيات شفا را با اصل ان كتابهاي طبيعي و منطقي ارسطواست مطابقه كردم(ترجمه انگليسي و فرانسوي كار ارسطو) در اين تطابق اصطلاحات و لغات عربي شفا را با نظيرهاي خارجي آن (انگليسي و فرانسوي) ضبط نموده ام كه خود فرهنگ اصطلاحات و لغات فلسفي كارآمدي است مضافا اصل داستانهايي كه ارسطو مفصل آورده و شيخ مختصر كرده است (خاصه در كتاب الحيوان) نشان داده ام و غير از كتب طبيعي و الهي شفا كتاب هندسه آنرا با متن انگليسي هندسه اقليدس  (كتاب اصول- Elements) و محيطي بطلميوس را (متن انگليسي) با متن محيطي شفا و حساب شفا را بامتن حساب نيكوماخس (متن انگليسي) تطبيق كرده و كارهاي شفارا در آنچه اختلاف با متون اصلي داشته است نشان داده ام. درين كتابهاي چاپ شده مصري آنچه اغلاط يافته شد تصحيح مضافا مشكلات عبارتي متن را از قبيل تعيين متعلق هاي جار و مجرد هاي مندرج در متن يا يافتن مراجع ضمائر لالله و لا لخصي موجود در عبارات شيخ مشخص كرده ام كه عدم تشخيص آنها يكي از چند مشكل فهم شفاعت تمني دارم باين گفته ها با نديدن اصل كار اعتماد فرمائيد 

2- رفع مشكلات سه جلد كتاب اشارات و تنبيهات خواجه نصير (كه اصل اشارات و تنبيهات از شيخ بوعلي سينا و شرح از خواجه نصير مي باشد كه البته در اين شرح خواجه انتقادات امام فخر رازي بر اشارات و تنبيهات شيخ نيز مندرجست) بفارسي 

3- رفع مشكلات مجلدات دانشنامه علائي بوعلي سينا 

4- حل و توضيح مشكلات ومعلقات كتاب دره التاج قطب الدين شيرازي و تصحيح و شرح رساله موسيقي دره التاج براي چاپ كه مدتها است اصل اين شرح و تصحيح نسخه در موسسه نشر مركز روزشماري براي چاپ مي كند 

5- شرح و توضيح كتاب شرح الحكمه الاشراق شيخ شهاب الدين سهروردي كه اصل حكمه الاشراق از شيخ شهاب و شرح آن از علامه قطب الدين شيرازي است اين توضيح و تبيين شرح حكمه الاشراق نيز بفارسي است 

6- شرح و توضيح مفصله سه كتاب مهم در اصول فقه شيعه: كتاب قوانين الاصول ميرزاي قمي و رسائل حضرت شيخ مرتضي انصاري وكفايه اخوند ملا محمدكاظم خراساني و همه اين شروح و توضيحات به فارسي است (البته در قوانين الاصول ميرزاي قمي جلد اول آن كه جلد مفصل قوانين است شرح و تبيين شده است) 

7- شرح مقاصدامام محمد غزالي بفارسي 

8- شرح و توضيح فارسي كتاب "التحصيل" بهمن يار در فلسفه 

9- ترجمه مجدد تراكتاتوس و تيكنشتاين از ترجمه انگليسي آن (همه متن اصلي تراكتاتوس بزبان آلماني است) 

10- ترجمه مدخل متافيزيك هايدگر از متن انگليسي (اصل كتاب بزبان آلماني است) 

11- هفت جلد حل المسائل منطق رياضي(علاوه بر اين كتب كتب معروف ديگر علوم حزوي چون مطول تفتاراني و مفني اللبيب ابن هشام و شرح جامي و شرح نظام و سيوطي و همه كتب جامع مقدمات در ادبيات و همه ابواب فقه شرح لمعه و مطابقه آن با مسالك حتي ابواب متروكه كنوني آن يعني بابهاي راجع به برده داري را شرح و توضيح كرده ام البته تا نبينيد در جائي شهادت برآنها ندهيد) 

12- شرح ادبيات مشكله دواوين هفت شاعر معروف ايراني: منوچهري، فرخي، عنصري، ناصرخسرو، مولانا، حافظ و سعدي شرح سه ديوان ديگر: خاقاني و انوري و خمسه نظامي نيز در دست است 

اكنون مشغول شرح و توضيح كتاب موسيق الكبير فارابي و كارهاي موسيقي دانهاي مصري بر اين كتاب هستم و نيز سرگرم به شرح و توضيح به زبان فارسي اسفار ملاصدراي شيرازي مي باشم. اميدوارم ازين زياده روي در سخن ملول نشده باشيد زيرا بحث الشكواي دردمندي بود به درد شناسي.